Naast gitarist en zanger van The Ex, is Arnold de Boer de drijvende kracht achter ZEA. Zo’n dertig jaar geleden begon Zea als viermansband, vanaf 2008 is ZEA het soloproject van De Boer. De eigenzinnige muziek gaat alle kanten op: energieke indiepop met elektronicarandjes, maar ook Afrikaanse muziek en lofi. Recent verscheen zijn derde Friestalige album: In Lichem Fol Beloften.
De poëtische plaat is de meest bijzondere van de drie, met Friese vertalingen van gedichten van M. Vasalis en Nelly Sachs, maar ook met een bijdrage van dichter Tsead Bruinja. Klarinet en cello komen eveneens langs, maar de meest onalledaagse bijdrage komt van Drumband Hallelujah Makkum. Op de eerste zondagmiddag van december geeft het hele gezelschap een indrukwekkend optreden.
Voormalig Dichter des Vaderlands Tsead Bruinja opent de middag met het voorlezen van vier voornamelijk Friestalige gedichten. Hij doet dit niet alleen, maar wordt per gedicht bijgestaan door steeds meer muzikanten van ZEA. Bruinja volgt daarbij niet een vaststaand stramien, maar laat zich leiden door de muziek. Zo wordt het geen voorleessessie, maar een boeiende verweving van tekst en muziek. Klarinetspeler Xavier Charles eist de meeste aandacht op, met naar experiment neigende klanken. Bruinja draagt op een serene en onderhoudende toon voor over bijvoorbeeld lichaam en ziel, en flirt daarnaast op een interessante manier met AI. Het optreden van Bruinja en muzikanten is een fraaie en passende opmaat voor het optreden van ZEA en Drumband Hallelujah.
De veelkoppige Drumband Hallelujah Makkum past niet op het podium van Vera, en al helemaal niet met de rest van de bandleden van ZEA. En dus komt het gezelschap de zaal in gemarcheerd om aan twee kanten van de zaal de kunsten te vertonen. En het werkt uitstekend: de muziek vanaf het podium en in de zaal overstemt elkaar niet, maar is goed in balans. Het is de gemene deler van een sterk op het gemoed inwerkend optreden, want ook cello, klarinet, drums en niet te vergeten zang en gitaar van De Boer zijn in balans.
Voor wie het nog niet wist: het Fries is een hele rekbare en klankrijke taal om op muziek te zetten. Dat bewijst ZEA vanaf de eerste golvende tonen van de met dreigende drumroffels ondersteunde opener ‘in lichem fol beloften’. Maar vooral in het prachtig gezongen ‘pine en tiid – I’ weet ZEA diep te raken, niet in het minst door het prachtig sfeervolle cellospel van Harald Austbø. Die samen met de virtuoze drumster Ineke Duivenvoorde eveneens een eervolle vermelding verdient voor de spannende tegentonen in ‘de Dea’, een Friese vertaling door Arnold De Boer van een gedicht van M. Vasalis.
Het aardig talrijk opgekomen publiek in Vera heeft geen tijd voor geklets, want de integraal gespeelde plaat biedt geen mogelijkheid tot verslappen van de aandacht. Alles komt dan ook samen in het fraai dwingende nummer ‘wer in dei tenein’, waarin de opzwepende roffels en melodieuze bellen van Drumband Hallelujah Makkum fraai stuivertje wisselen met beschrijvende zang en dreigende cello. Onder luid applaus van publiek én band verlaat de drumband wederom marcherend de zaal, in het besef dat op hier op een zondagmiddag in december iets heel bijzonders gebeurde.
